151 день за решеткой. Катерина Борисевич
Коронавирус: свежие цифры
  1. От выстрелов под Лиозно до погреба в Гомельской области. Как «покушались» на Лукашенко
  2. «Он не тот человек, который привык жаловаться». Девушка Эдуарда Бабарико — о его 10 месяцах в СИЗО
  3. Врач — о тревожных симптомах, которые касаются зубов мудрости
  4. С 20 апреля снова дорожает автомобильное топливо
  5. «Путин сделал предложение, от которого нельзя отказаться». Эксперты — об отношении Кремля к «заговору»
  6. Тест не для слабонервных. Какой герой «Игры престолов» так умер?
  7. «Уже не рецессия, но еще и не рост». Эксперты — о настроении бизнеса и его влиянии на экономику
  8. США возобновляют санкции против «Белнефтехима» и еще 8 белорусских госпредприятий
  9. «Осознание, что это действия не совсем законные, появилось позже». Замов Бабарико допрашивают в суде
  10. Биолог рассказал, как сделать рассаду крепкой. Нужно выполнить всего пять простых пунктов
  11. Их фура — их дом на колесах: как работает семья дальнобойщиков из Пинска, где жена — королева красоты
  12. Громкие «преступления», которые якобы готовились в Беларуси из-за политики: до и после выборов 2020 года
  13. Почему все говорят про футбольную Суперлигу? Рассказываем о скандальном проекте
  14. Что происходит с ИП, которым хотят поднять налоги и взносы: теряют рынок, падает товарооборот
  15. «Подобных дел в истории суверенной Беларуси не было». В КГБ сообщили подробности по «делу о госперевороте»
  16. Узнали, что открывается на местах, где были магазины Bigzz
  17. Как сейчас выглядит ТРЦ Minsk City Mall, который строится в районе вокзала
  18. Песков: Путин и Байден обсуждали информацию о готовившемся покушении на Лукашенко
  19. В Браславе в костеле обвенчалась пара — жениху и невесте по 91 году
  20. Рабочая неделя будет теплой, зато на выходных выпадет снег
  21. Перестал выходить на связь бывший следователь СК Евгений Юшкевич. Он в СИЗО КГБ
  22. Поставил лайк — получи срок. Как в России и Казахстане сажают за экстремизм (у нас могут повторить)
  23. «Они не знают, наступит ли завтра». Белорусский фотограф показал жизнь бездомных котов без прикрас
  24. Сколько получает, где хранит и как тратит. Как работает Фонд соцзащиты, из которого платят пенсии
  25. В Бресте суд решил ликвидировать «Польскую школу»
  26. Магазины «Домашний» приказали долго жить
  27. «Все оказались в выигрыше». Эксперты — о «предотвращении переворота» в Беларуси и роли России в этом
  28. Нацбанк ожидает ускорения инфляции во втором квартале
  29. «Банк умыл руки». Помните историю с изъятием ценностей из ячеек Белгазпромбанка? Спросили, вернули ли их
  30. «На фуфайке фамилия выбита другим цветом». Родные осужденных по политическим статьям о том, как те отбывают наказание


Святлана БАРЫСЕНКА,

Чалавек, у якога парушаны сон, не проста губляе працаздольнасць і жыццёвы тонус — яго смела можна назваць абсалютна няшчасным, не здольным атрымліваць задавальненне ад жыцця. А ўсё таму, што сон — жыццёвая неабходнасць, самая што ні на ёсць крыніца жыццёвых сіл і задавальнення. Толькі ў гэтым фізіялагічным стане ствараюцца найлепшыя ўмовы для аднаўлення перш за ўсё цэнтральнай нервовай сістэмы.

Сон — не проста спакой і адпачынак, гэта актыўны працэс, перапрацоўка ўсяго, што адбылося на працягу дня, і падрыхтоўка да дня наступнага. Сны, якія мы бачым, надзвычай важныя для нашага псіхічнага здароўя. Яны адлюстроўваюць нашы неўсвядомленыя або падаўленыя жаданні, канфлікты, страхі — усё, чым напоўнена наша галава днём, але што мы імкнёмся схаваць, падавіць і не выпускаць у выглядзе знешняй рэакцыі. У сне прыходзяць правільныя рашэнні, сыходзяць страхі, і мы пачынаем лепш сябе разумець. Сны мы бачым штоноч, аднак большасць з іх не памятаем. Працягласць сну за ноч складае ў сярэднім 1,5 гадзіны, на пачатку ночы сны больш кароткія, напрыканцы — працяглыя, таму менавіта сны перад абуджэннем часцей запамінаюцца.

Колькі нам патрэбна сну?


Патрэба ў сне ў розных людзей такая ж розная, як і патрэба ў ежы або рухальнай актыўнасці. Толькі невялікая колькасць дарослых мае патрэбу ў 10-гадзінным сне або цудоўна сябе адчувае дзякуючы 4-5 гадзіннаму сну. Верагодна, што патрэба ў сне цалкам індывідуальная і запраграмаваная спадчыннасцю. З узростам, па меры сталення, патрэба ў сне змяншаецца. Калі нованароджаны павінен спаць 20 і больш гадзін у суткі, 18-20-гадовы — 10 гадзін, 30-40-гадовы — 7-8 гадзін, то 60-70-гадовы — 6 гадзін. Важна не тое, колькі гадзін чалавек правядзе ў сне, а тое, як ён адчувае сябе пасля гэтага, наколькі глыбока і паўнавартасна адпачыў.

На глыбіню і працягласць сну здаровага чалавека ўплываюць:
  • спадчыннасць,
  • ежа (у тым ліку час прыёму і колькасць),
  • стан фізічнага здароўя,
  • эмацыянальны стан,
  • тэмпература і свежасць паветра ў месцы адпачынку,
  • асаблівасці ложка (нават накіраванасць галавы адносна частак свету),
  • паўсядзённыя стрэсы і канфлікты.
 
У 3 месяцы каля 70 працэнтаў дзяцей спяць усю ноч, у год — каля 90 працэнтаў. У 2-3 гады многіх цяжка пакласці спаць, іншыя прачынаюцца па некалькі разоў за ноч — інакш кажучы, узнікаюць парушэнні сну. Паводле слоў валеолага 23-й гарадской дзіцячай паліклінікі
г. Мінска Алены Гарніцкай, прычынамі гэтага могуць быць:

  • асаблівасці тэмпераменту (індывідуальныя заканамернасці працэсаў засынання, абуджэння, глыбіні і працягласці сну),
  • паталогія цяжарнасці і родаў, паражэнне нервовай сістэмы ў дзіцяці,
  • патрэба ў кантакце з бацькамі,
  • некаторыя тэлепраграмы,
  • сямейныя канфлікты,
  • моцны сполах,
  • боязь адзіноты,
  • адсутнасць эмацыянальнай прывязанасці паміж маці і дзіцем,
  • саматычныя захворванні (глісты, рахіт, дысбактэрыёз, бранхіт).

Што парушае дзіцячы сон?


Зблытанасць пры абуджэнні (плач без прычыны, неспакой — ва ўзросце да 3 гадоў)

Сіндром начных страхаў, жахі падчас сну, аб якіх раніцай дзіця не памятае. Прычыны ўзнікнення начных дзіцячых жахаў невядомы, але існуюць ускосныя доказы таго, што тут могуць пэўную ролю адыгрываць дэфіцыт кіслароду або няўменне мяняць дыханне ротам на дыханне праз нос.

Самнамбулізм, або хаджэнне ў сне.

У большасці выпадкаў гэта спыняецца да 15 гадоў. Аднак у некаторых працягваецца і ў дарослым жыцці. Прычынай можа быць няспеласць цэнтральнай нервовай сістэмы. Прыступы самнамбулізму пачашчаюцца пры стрэсе. Бацькі павінны заставацца з дзіцем, пакуль прыступ не спыніцца, і затым давесці дзіця да ложка (будзіць неабавязкова).

Як лячыць?

Рэкамендуецца псіхатэрапія, рэфлексатэрапія, аўтатрэнінг, рэжым дня (засынаць і абуджацца трэба ў адзін і той жа час), загартоўванне, заспакаяльныя сродкі і антыдэпрэсанты. Дзіця не павінна засынаць пры ўключаным тэлевізары, радыё. Магчымае купанне і матулін масаж. Працяглы дзённы сон не абавязковы, іначай начны сон будзе суправаджацца абуджэннем. Калі маці падчас абуджэння бярэ дзіця на рукі або ў свой ложак, то наўрад ці надалей дзіця будзе спаць усю ноч. Закалыхваць у такім выпадку трэба на адлегласці, ласкавым голасам, пад пяшчотную мелодыю.

У паловы дзяцей з парушэннем сну да 8 гадоў сон нармалізуецца. Да заканчэння падлеткавага ўзросту праблема знікае амаль ва ўсіх.

-35%
-46%
-10%
-17%
-5%
-10%
-10%
-20%