Поддержать TUT.BY
142 дня за решеткой. Катерина Борисевич
Коронавирус: свежие цифры
  1. 15 жертв, более 400 пострадавших. 10 лет назад произошел теракт в минском метро
  2. «Больше 1000 долларов за две недели». Бухгалтер на пенсии открыла онлайн-школу и учит печь хлеб
  3. В Беларуси не хватает более 2 тысяч врачей и столько же — медсестер. В Минтруда рассказали про дефицит специалистов
  4. Доски стали «золотыми»: пиломатериалы подорожали в два раза. Разбираемся, что происходит
  5. Я живу в 25 км от центра Европы. Как семья на хуторе в глуши среди леса делает сыры по рецептам ВКЛ
  6. Умер муж королевы Великобритании принц Филипп. Ему было 99 лет
  7. Врач объясняет, откуда берется шум в ушах и как от него избавиться
  8. В Беларуси хотят разрешить создавать партии только постоянно проживающим в стране гражданам
  9. «Джинн злобно загоняется в бутылку». Большое интервью с многолетним журналистом президентского пула
  10. МВД прокомментировало жалобы на условия в ИВС на Окрестина и в Жодино и показало видео из изолятора
  11. В Мингорисполком подана заявка на проведение «Чернобыльского шляха»
  12. Какие курсы доллара и евро установили обменники на выходные
  13. Оценивает по походке. История бывшего балетмейстера, который в 74 года работает фитнес-тренером
  14. Прокурор: Протесты в Беларуси начались и из-за блогеров из Бреста. Обвиняемых лишили слова в суде
  15. Закроем наши посольства там, где они не приносят отдачи? С кем мы успешно торгуем, а с кем — просто дружим
  16. Глава Минска задумался об отказе от участков под паркинги у МКАД. И вот почему он прав
  17. С осторожным оптимизмом. Как безвизовый Гродно, потерявший туристов и деньги, ждет новый сезон
  18. Роман одного из самых известных белорусских писателей отправили на экспертизу
  19. За прошлый год белорусов стало меньше на 60 тысяч
  20. «Затеял игру в президентство». В суде над Бабарико допросили свидетеля в наручниках и озвучили жалобы
  21. История одного фото. Как машинист метро и его коллеги помогали пассажирам после взрыва 11 апреля 2011 года
  22. Пассажиры автобуса, которых не пустили в Украину из-за поддельных ПЦР-тестов, рассказали подробности
  23. Полчаса процедуры, два дня страданий. Как я сделала прививку от коронавируса
  24. «Этот магазин для всех». В Минске открывается гастромаркет FishFood, где закупаются рестораны
  25. «У Лукашенко нет опоры в госаппарате». Латушко рассказал про новые санкции и транзит власти
  26. Топ-10 самых популярных подержанных авто в стране. Какие на них цены?
  27. Как не пропустить рак легкого? Главное о здоровье за неделю
  28. Последняя официальная статистика по коронавирусу в Беларуси: за сутки умерло 10 человек
  29. Автозадачка на выходные. Простая ситуация на перекрестке, но мало кто справится
  30. «Чем ниже спускаешься, тем больше горя». Жители домов над «Октябрьской» — о теракте в метро и фото, сделанных сразу после взрыва


Аляксандра ПАРАХНЯ,

У Ракаве з’явіцца новае месца для адпачынку і гістарычнага турызму. Завулак Паўночны ўпрыгожыць скульптурная кампазіцыя, прысвечаная вынаходніцы бюстгальтара Ідзе Разенталь.

Артефакт с Юлией Чернявской. Грудь как символ прогресса, или Сравнительная лифология >>>
Ініцыятыва належыць творчай майстэрні “Іслач”. Мастакі гатовыя ўзяцца за працу, як толькі з’явяцца неабходныя сродкі.


Гарсэты сталі невыноснымі

– Асоба нашай зямлячкі цяпер добра вядомая прынамсі жыхарам рэгіёна, – кажа Алесь Белы. – Іда Разенталь у пэўным коле вядомая ва ўсім свеце, таму і ў Беларусі, адкуль яна родам, пра яе не варта забываць.



Іда Кагановіч нарадзілася 9 студзеня 1886 года ў Ракаве ў яўрэйскай сям’і. Дзяўчынка была старэйшай з сямі дзяцей. У 16 гадоў паехала ў Варшаву, дзе пачала працаваць швачкай. Пасля пераезду ў ЗША Іда ўладкавалася ў атэлье. Скаргі кліентак на нязручныя гарсэты прывялі да таго, што швачка ўзялася за стварэнне камфортнай жаночай бялізны.

Да гэтага першыя станікі ўжо атрымалі патэнты ў іншых краінах: у 1889 годзе – у Францыі, у 1891 – у Германіі, а ў 1914 – у ЗША. Але яны былі зусім не падобныя да сучасных.

Менавіта дапрацоўкі Іды Разенталь зрабілі бюстгальтары больш зручнымі: яна запатэнтавала розныя памеры чашачак і шлейкі, што далі магчымасць рэгуляваць іх даўжыню.

– У тыя часы станік не быў прадметам публічнага абмеркавання, – заўважае спадар Алесь. – Магчыма, таму пра вынаходніцтва ў нас не было так шырока вядома.

Іда Разенталь – з Беларусі!



Пра знакамітую зямлячку на Валожыншчыне пакуль нічога не нагадвае. Многія яе сваякі былі знішчаныя падчас войнаў. Тыя, хто выжыў, выехалі за мяжу.

Шмат у якіх крыніцах вынаходніцу называюць “эмігранткай з Расіі”.

– У нас ёсць помнік, прысвечаны ахвярам халакосту, – дзеліцца назіраннямі Алесь Белы. – Але хацелася б яшчэ, каб былі і жыццярадасныя скульптуры. Гэта ўвогуле характэрна для ўсёй Беларусі: яўрэйская культура ў манументальным мастацтве больш звязаная з трагічнымі падзеямі. Вядома, на іх забывацца нельга. Але ж ёсць і пазітыўныя рэчы, звязаныя з яўрэйскім народам. Наш помнік павінен пра гэта нагадаць.

Два гады таму нашчадкі Іды Разенталь наведвалі Ракаў. Многія з іх цяпер жывуць у Ізраілі і ЗША.

Помнік з крышталёвымі элементамі асвеціць вуліцу

Макет помніка ўжо распрацаваны. Але яго маштабнасць залежыць толькі ад таго, якую суму грошай атрымаецца назбіраць.

– Калі б мы здолелі назбіраць каля 30-35 тысяч долараў, то зрабілі б сапраўдную “цукерачку”, – кажа Васіль Рубцоў, заснавальнік ракаўскай творчай майстэрні “Іслач”. – Падрыхтавалі б не толькі помнік, але і тэрыторыю вакол яго – дарогі і лаўкі, каб тут можна было добра правесці час і самім валожынцам, і турыстам. Мы плануем збіраць грошы недзе да мая. Спадзяёмся прыцягнуць як мага больш неабыякавых людзей і арганізацый. І ўжо летам будзем вырашаць, што можна рабіць за атрыманую суму.

Скульптурная кампазіцыя ў выглядзе ліхтара будзе зробленая з бронзы і чорнага жалеза, будзе мець крыштальныя элементы. Ліхтар упрыгожаць дзве адмысловыя чашачкі, якія будуць нагадваць пра вынаходніцтва Іды Разенталь. Недасведчанаму чалавеку скульптура не будзе зразумелая да канца – давядзецца пачытаць шыльду ля помніка.

– Мы не баімся ўжываць крыштальныя элементы, – кажа спадар Васіль. – Не думаю, што ў некага падымецца рука іх пашкодзіць. Тым больш гэта недалёка ад нашай майстэрні, тут заўсёды шмат людзей ходзіць.

Як нараджаўся сучасны станік: стагоддзе за стагоддзем


Самы першы від бюстгальтара ўзнік яшчэ ў Старажытным Егіпце. Егіпцянкі насілі на грудзях шырокія палоскі з ільняной тканіны. Рымлянкі аддавалі перавагу скураным палоскам.

Эпоха Сярэднявечча ўнесла свае карэктывы: у моду ўвайшлі вузкія гарсэты, металічная аснова якіх падтрымлівала грудзі.

Асабліва складана было на той час іспанкам: мода дыктавала правілы на плоскае жаночае цела. Дзяўчынкі з ранняга ўзросту насілі спецыяльныя свінцовыя пласціны, якія не давалі грудзям расці.

У канцы 19 стагоддзя дактары пачалі дбаць пра жаночую гігіену і аб’явілі сапраўдную вайну гарсэтам. Нязручнае адзенне не давала правільна развівацца грудзям і нават унутраным органам. Гэтую ідэю адразу падхапілі феміністкі, якія змагаліся за раўнапраўе жанчын і мужчын у грамадстве.

У той жа час узніклі сучасныя станікі. Францужанка Эрмінэ Кадоль прымацавала да палоскі тканіны лямкі, якія дапамагалі бюстгальтару трымацца на плячах. Новы прадмет гардэроба доўга не меў папулярнасці.

Новыя элементы ў распрацоўку станіка ўнесла і наша зямлячка Іда Разенталь. Да таго ж яна стала вынаходніцай спецыяльнага бюстгальтара для кормячых мам, які расшпільваецца спераду.

Фота f5.ru, brand-in-trend.ru, minchanka.by.

У другой палове 20 стагоддзя станік стаў незаменным элементам жаночага гардэроба. 
-30%
-20%
-10%
-50%
-5%
-10%
-20%
-30%
-10%
-30%