Главное
Минск
Эксклюзив
Деньги и власть
Общество
В мире
Происшествия
Финансы
Недвижимость
Спорт
Авто
Леди
42
Ваш дом
Афиша
Ребёнок.BY
Про бизнес.
TAM.BY
Новости компаний

Программы и проекты TUT.BY

Кругозор


Хведар Піскуноў
Хведар Піскуноў
Выдавецтва "Тэхналогія" выпускае "Вялікі слоўнік беларускай мовы" аўтарства Хведара Піскунова.

Паводле аўтара, у яго трапіла лексіка апошніх дзесяццігоддзяў, а таксама словы з былых часоў, якія раней не ўваходзілі ў слоўнікі.
"Я патраціў на стварэнне слоўніка 12 год, а па факце — палову жыцця, — кажа ўкладальнік. — Гэта, можна сказаць, два слоўнікі адначасова — звычайны і граматычны - у яго ўваходзіць болей за трыста табліц з акцэнтнымі і словазамяняльнымі парадыгмамі.

Насамрэч, тут можна знайсці словы, якія па ідэйных прычынах не траплялі ў іншыя слоўнікі: я апрацоўваў лексіку літаратуры 20-х, 30-х гадоў, шмат святарскай лексікі.

У слоўніку каля 223 000 словаў, але тут для мяне важная не колькасць, а спроба зламаць стэрэатып "калі такога слова няма ў слоўніку, значыць яго не існуе".

Рэч у тым, што гэтым заганным правілам карыстаецца абсалютная большасць рэдактараў. А гэта вялікая шкода для мовы".

Як піша аўтар у прадмове, у рэестр выдання ўключаныя словы, ужываныя ў беларускамоўнай прэсе, творах мастацкай, навукова-папулярнай, навучальна-адукацыйнай і рэлігійнай літаратуры XX–XXI стагоддзяў. Пад увагу былі прыняты больш за 2300 літаратурных крыніц, апрацаваных метадамі камп’ютарна-інфармацыйных тэхналогій.

Хведар Піскуноў — даследчык мовы. Cкончыў хімічны факультэт Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта (1971). Стваральнік лінгвістычнай часткі праграмы праверкі беларускай арфаграфіі "Літара" (2004), электроннага слоўніка беларускай мовы "Парадыгма" (2009).

У слоўнік уключаныя ўзорныя табліцы скланення назоўнікаў і прыметнікаў (больш за 130 тыпаў) і спражэння дзеясловаў (больш за 140 тыпаў) і спісы афіцыйных назваў дзяржаў свету, назваў населеных пунктаў Беларусі, дзе ёсць паштовыя аддзяленні, і геаграфічных назваў свету.

Наклад слоўніка зусім сціплы — надрукавана дваццаць экземпляраў, на гэтым тыдні з’явіцца яшчэ дзвесце.

У рэдакцыйную раду ўвайшлі многія вядомыя беларускія творцы, сярод якіх Ніл Гілевіч. Генадзь Бураўкін, Сяргей Законнікаў.

Мовазнаўца Сяргей Запрудскі станоўча адгукаецца пра новы слоўнік: "Атрымаўся вельмі варты слоўнік, што важна, ён ствараўся пры дапамозе базы, а не картатэкі. Магу дакладна сказаць, што "Вялікі слоўнік беларускай мовы" стварае сапраўдную альтэрнатыву афіцыйным слоўнікам".

Такім чынам, сёлета беларуская культура займела два вялікія слоўнікі. Літаральна месяц таму выйшаў з друку акадэмічны "Слоўнік беларускай мовы".
916-старонкавы том уклаў калектыў супрацоўнікаў Інстытута мовы і літаратуры імя Якуба Коласа і Янкі Купалы НАН Беларусі на аснове "Слоўніка беларускай мовы" 1987 г. пад рэдакцыяй акадэміка М.В. Бірылы. У новым акадэмічным слоўніку 150 тыс. словаў. Такіх карысных дапаўненняў, як табліцы спражэнняў, слоўнік не мае.

Хведар Піскуноў, фактычна, адзін зрабіў працу, параўнальную з высілкамі цэлага інстытута.

Комментарии с форума

  • icbm 15 мая 2012 в 12:58

    "Я патраціў на стварэнне слоўніка 12 год, а па факце - палову жыцця. - кажа ўкладальнік" Пол жизни насмарку

  • bfg-9000 15 мая 2012 в 13:52

    223 тысячы слоў - гэта рэальна шмат! У Белазары 6.1 - 110 000 артыкулаў. У самым вялікім існым арфаграфічным слоўніку рускай мовы - 180 000 слоў. Беларуская мова - такая ж багатая як і руская!

    Пол жизни насмарку
    Кто-то занимается наукой, в т.ч. гуманитарной, вписывая себя в историю. Кто-то - проживает жизнь легко, жируя в 3 глотки и поплевывая на остальных. Кто-то наоборот всю жизнь пашет с утра до вечера, думая чем прокормить детей. Каждому свое. И каждый оставляет свой след в жизни.

  • bfg-9000 15 мая 2012 в 13:55

    Такі слоўнік патрэбны ў электронным выглядзе. Накштал Lingvo.

  • SonicYouth 15 мая 2012 в 14:24

    Вот бы его заиметь в личное пользование.

  • golub1958 15 мая 2012 в 17:04

    А где его можно купить ?

  • zavodnoykartofel 15 мая 2012 в 18:13

    Хведар Піскуноў, фактычна, адзін зрабіў працу, параўнальную з высілкамі цэлага інстытута У этого государства другие приоритеты.

  • sikh 15 мая 2012 в 18:57

    icbm (15.05.2012 12:58) писал(a):
    "Я патраціў на стварэнне слоўніка 12 год, а па факце - палову жыцця. - кажа ўкладальнік" Пол жизни насмарку
    я бы твоей всей жизнью за экземпляр этого словаря с удовольсьвием пожертвовал бы

  • salimon 20 мая 2012 в 11:59

    sikh (15.05.2012 18:57) писал(a):
    я бы твоей всей жизнью за экземпляр этого словаря с удовольсьвием пожертвовал бы
    +100!!!

  • salint 26 декабря 2013 в 15:40 из Беларуси

    [QUOTE=bfg-9000;16505518]223 тысячы слоў - гэта рэальна шмат! У Белазары 6.1 - 110 000 артыкулаў. У самым вялікім існым арфаграфічным слоўніку рускай мовы - 180 000 слоў. Беларуская мова - такая ж багатая як і руская! 223 тысячы слоў - гэта больш за 180 000 слоў. Беларуская мова - багацейшая за рускую!